Koelen met een warmtepomp: kan dat echt, en is het iets voor uw woning?

Comfortabel door de Vlaamse zomer: Hoe uw warmtepomp zorgt voor een heerlijk koel huis

De Vlaamse zomers worden merkbaar warmer en zonniger. Waar we vroeger in Vlaanderen vooral bezig waren met het buitenhouden van de winterkou, zie ik bij ThermoVlaanderen de vraag naar verkoeling stijgen.

Gelukkig hoeft u geen aparte airco te installeren als u over een moderne warmtepomp beschikt of de aanschaf ervan overweegt. Een warmtepomp kan namelijk veel meer dan enkel verwarmen; ze is ook uw beste vriend tijdens een hittegolf.

Wat is een omkeerbare of reversibele warmtepomp?

In de basis werkt een warmtepomp door warmte van de ene naar de andere plek te verplaatsen. In de winter onttrekt het systeem warmte aan de buitenlucht of de bodem om uw woning te verwarmen. Een omkeerbare of reversibele warmtepomp kan deze werking letterlijk omdraaien.

Wanneer u de koelfunctie inschakelt, haalt de warmtepomp de overtollige hitte uit uw kamers en voert deze af naar buiten. Uw vloerverwarming functioneert dan als een subtiele koeler. Het principe is vergelijkbaar met de werking van een koelkast: warmte wordt aan de binnenruimte onttrokken, waardoor de temperatuur daalt.

Actief versus passief koelen: Hoe werkt het in de praktijk?

Als installateurs maken wij in de praktijk het onderscheid tussen twee manieren van koelen, volledig afhankelijk van het type systeem dat in uw woning aanwezig is:

1. Actieve koeling (Lucht-water en lucht-lucht)

Bij een lucht-waterwarmtepomp of een traditioneel lucht-luchtsysteem (airconditioning) moet de compressor van de warmtepomp actief aan het werk om het water of de lucht te koelen. Dit proces verbruikt elektriciteit.

Is dit een ramp voor uw energiefactuur? Absoluut niet. In Vlaanderen zien we dat de behoefte aan koeling perfect samenvalt met de piekproductie van zonnepanelen. Juist op de warmste dagen, wanneer de zon fel schijnt, wekt u een overschot aan gratis elektriciteit op. Door uw warmtepomp overdag te laten koelen, verbruikt u uw eigen opgewekte stroom rechtstreeks en blijft uw comfort betaalbaar.

2. Passieve koeling (Geothermie)

Beschikt u over een geothermische warmtepomp? Dan heeft u goud in handen. In de zomer is de temperatuur diep onder de Vlaamse grond constant koel, rond de 7 à 12 graden Celsius.

Bij passieve koeling blijft de energieverslindende compressor van de warmtepomp volledig uitgeschakeld. Het systeem laat enkel een energiezuinige circulatiepomp draaien om het koele bodemwater door uw vloerverwarmingsbuizen te loodsen. Dit kost u bijna geen elektriciteit waardoor u uw hele woning vrijwel gratis kunt klimatiseren.

Waar moet u op letten? Praktische tips van onze installateurs

Het koelen van een woning met een warmtepomp vraagt om een slimme en vakkundige aanpak. Onze technici komen dagelijks over de vloer in heel Vlaanderen en geven u graag enkele belangrijke inzichten mee:

• Verwacht geen direct "ijskast-effect": Koelen via vloerverwarming is een vorm van topkoeling. Het verlaagt de binnentemperatuur geleidelijk met een aangename 2 tot 4 graden Celsius. Het is ideaal om de scherpe randjes van een hittegolf te halen.

• Voorkom condensatie op de vloer: Omdat warme zomerlucht veel vocht vasthoudt, kan er condens ontstaan als de vloer té koud wordt. Een professioneel geïnstalleerd systeem van ThermoVlaanderen maakt daarom altijd gebruik van slimme thermostaten met ingebouwde dauwpuntbewaking. Hierdoor stopt het koelen automatisch voordat de vloer klam of glad kan worden.

• Combineer met slimme zonwering: Een warmtepomp is uiterst efficiënt, maar dweilen met de kranen open heeft geen zin. Hou de felle zon overdag buiten met screens, rolluiken of overstekken. Zo hoeft de warmtepomp veel minder hard te werken om het binnenklimaat perfect te houden.

Uw partner voor duurzaam wooncomfort in Vlaanderen

Bij ThermoVlaanderen geloven we dat een duurzame woning hand in hand gaat met maximaal leefcomfort. Of het nu gaat om een nieuwbouwproject of een grondige energetische renovatie, wij analyseren uw specifieke woonsituatie en selecteren de perfecte installatie die past bij uw budget en levensstijl. Als gecertificeerd Daikin-installateur en trotse Viessmann-partner zorgen wij voor een vakkundige plaatsing en een feilloze afstelling, zodat u zowel in de winter als in de zomer geniet van een optimaal binnenklimaat.

Let op voor wie op een premie rekent: sinds 1 maart 2026 aanvaardt Mijn VerbouwPremie enkel nog warmtepompen waarvan de actieve koelfunctie aan strikte voorwaarden voldoet, en voor lucht-lucht systemen geldt de premie alleen in fossielvrije woningen zonder ander centraal verwarmingssysteem. Wij houden daar bij het ontwerp van uw installatie meteen rekening mee.